نه به اعدام؛ گسترش حمایت‌های مردمی از کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» همزمان با افزایش اعدام‌ها

 

در یکصد و بیست‌ونهمین هفته کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام»، همزمان با ادامه اعتصاب غذای زندانیان در ده‌ها زندان کشور، گروه‌هایی از شهروندان در چندین شهر با حمل تراکت‌های اعتراضی و سر دادن شعارهای ضد اعدام، حمایت خود را از این کارزار و زندانیان سیاسی اعلام کردند

کانون حقوق بشر ایران، سه‌شنبه ۲۳ تیرماه ۱۴۰۵ – کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در یکصد و بیست‌ونهمین هفته فعالیت خود، شاهد گسترش حمایت‌های مردمی در خارج از زندان‌ها بود. بر اساس گزارش‌های منتشرشده، همزمان با ادامه اعتصاب غذای زندانیان در ده‌ها زندان کشور و در شرایطی که روند اجرای احکام اعدام همچنان ادامه دارد، گروه‌هایی از شهروندان و جوانان معترض در شهرهای مختلف با حضور در اماکن عمومی، حمل تراکت‌های اعتراضی و انتشار پیام‌های مخالفت با مجازات اعدام، همبستگی خود را با زندانیان سیاسی و خانواده‌های آنان اعلام کردند.

کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در هفته ۱۲۹ چه وضعیتی دارد؟

کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» که با ابتکار جمعی از زندانیان در اعتراض به افزایش اجرای احکام اعدام شکل گرفت، طی ماه‌های گذشته به یکی از شناخته‌شده‌ترین حرکت‌های اعتراضی علیه مجازات اعدام در ایران تبدیل شده است. این کارزار هر هفته با اعتصاب غذای زندانیان در زندان‌های مختلف ادامه یافته و همزمان تلاش کرده است توجه افکار عمومی را به وضعیت زندانیان محکوم به اعدام جلب کند.

در یکصد و بیست‌ونهمین هفته این کارزار، علاوه بر تداوم اعتصاب غذای زندانیان، نشانه‌هایی از گسترش حمایت‌های اجتماعی نیز مشاهده شد. گزارش‌های منتشرشده حاکی از آن است که شهروندان در نقاط مختلف کشور با روش‌های مسالمت‌آمیز، همبستگی خود را با اهداف این کارزار ابراز کرده‌اند.

این تحرکات در شرایطی صورت می‌گیرد که فضای امنیتی و محدودیت‌های اعمال‌شده بر فعالیت‌های اعتراضی همچنان ادامه دارد و بسیاری از کنشگران مدنی، فعالیت‌های اعتراضی خود را با دشواری‌های فراوان دنبال می‌کنند.

مردم چگونه از کارزار «نه به اعدام» حمایت کردند؟

بر اساس گزارش‌های منتشرشده، گروه‌هایی از جوانان و شهروندان معترض در شهرهای مختلف از جمله تهران، قم، شیراز، جهرم، شاهین‌شهر و اهواز با در دست داشتن تراکت‌های اعتراضی، مخالفت خود را با مجازات اعدام و حمایت خود را از زندانیان سیاسی اعلام کردند.

در تصاویر منتشرشده، شرکت‌کنندگان با حضور در اماکن عمومی، تلاش کردند پیام مخالفت با اجرای احکام اعدام را به سطح جامعه منتقل کنند. این اقدام در ادامه حمایت‌هایی صورت گرفت که طی هفته‌های گذشته نیز از سوی گروه‌های مختلف اجتماعی در حمایت از کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» گزارش شده بود.

به باور برگزارکنندگان این حرکت، گسترش چنین حمایت‌هایی می‌تواند موجب افزایش آگاهی عمومی نسبت به پیامدهای اجرای احکام اعدام و وضعیت زندانیان محکوم به اعدام شود.

چه شعارهایی در حمایت از کارزار «نه به اعدام» مطرح شد؟

تراکت‌ها و پیام‌هایی که در جریان این حمایت‌های مردمی منتشر شد، حاوی شعارهایی در مخالفت با مجازات اعدام و حمایت از زندانیان سیاسی بود.

از جمله شعارهای منتشرشده می‌توان به موارد زیر اشاره کرد:

از زندان تا خیابان؛ نه به حکم اعدام

نه به دار و نه به حکم اعدام

نه زندان، نه اعدام؛ دیگر اثر ندارد

خواهان لغو فوری حکم اعدام زندانی سیاسی ارغوان فلاحی هستیم

زندانی سیاسی آزاد باید گردد

آزادی را نمی‌توان به دار کشید

حمایت از کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام»، حمایت از کرامت انسان

زندانی سیاسی ارغوان فلاحی آزاد باید گردد

این شعارها عمدتاً بر مخالفت با مجازات اعـدام، آزادی زندانیان سیاسی و تأکید بر حق حیات متمرکز بوده و در شهرهای مختلف توسط حامیان این کارزار به نمایش گذاشته شده است.

چرا مخالفت با اعدام بیش از گذشته مورد توجه قرار گرفته است؟

فعالان مدنی معتقدند حمایت‌های اخیر نشان می‌دهد مخالفت با مجازات اعـدام دیگر تنها به خانواده زندانیان، فعالان حقوق بشر یا وکلای دادگستری محدود نیست و دامنه آن در حال گسترش به بخش‌های مختلف جامعه است.

به گفته آنان، افزایش اجرای احکام اعـدام در ماه‌های اخیر، به‌ویژه در پرونده‌های مرتبط با زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات، موجب شده است حساسیت بیشتری نسبت به این موضوع در میان افکار عمومی شکل بگیرد.

در همین حال، بسیاری از شهروندانی که از این کارزار حمایت کرده‌اند، بر این باورند که حق حیات از بنیادی‌ترین حقوق انسانی است و مجازات اعـدام نباید به ابزاری برای ایجاد فضای ارعاب یا مقابله با مخالفان و منتقدان تبدیل شود.

گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران

لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا ‌کنون

متن کامل اعلامیه جهانی حقوق بشر

مشهد در شب ۱۹ دی؛ ویدئویی از آغاز تیراندازی به معترضان و روایت سرکوب خونین اعتراضات سراسری + فیلم و عکس

فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴

زندان دستگرد اصفهان؛ افشای قتل‌عام و سرکوب خونین زندانیان در ۱۱ فروردین ۱۴۰۵

زندان دستگرد اصفهان؛ افشای اسناد، تصاویر و گزارش پزشکی قانونی از سرکوب خونین زندانیان | پرونده ویژه

آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران

زندان قزلحصار؛ افشای نام و عملکرد مسئولان سالن ۳۷ واحد ۳ و گزارش‌های نقض حقوق زندانیان

آخرین اطلاعات از درگیری در بند زنان زندان اوین؛ اعتراض زندانیان سیاسی به انتقال زندانیان مالی و افزایش تنش با گارد زندان

آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات

جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴

اولین ویدئوی ۳ بعدی بند ۲۰۹ زندان اوین؛ قسمت اول: ساختمان و ساختار بندها

ارتباط کارزار «نه به اعدام» با افزایش اجرای احکام اعدام چیست؟

گسترش حمایت از کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» همزمان با ادامه روند صدور و اجرای احکام اعـدام در ایران صورت گرفته است. طی ماه‌های گذشته، نهادهای حقوق بشری در گزارش‌های مختلف نسبت به افزایش شمار اعـدام‌ها و تشدید برخوردهای قضایی با زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ابراز نگرانی کرده‌اند.

شرکت‌کنندگان در این کارزار نیز معتقدند ادامه اعتصاب غذای زندانیان و افزایش حمایت‌های مردمی می‌تواند توجه بیشتری را به وضعیت زندانیان محکوم به اعـدام جلب کرده و موضوع مجازات اعـدام را بیش از گذشته در کانون توجه افکار عمومی قرار دهد.

یکصد و بیست‌ونهمین هفته کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعـدام» در حالی برگزار شد که علاوه بر ادامه اعتصاب غذای زندانیان در ده‌ها زندان کشور، حمایت‌های مردمی نیز در شهرهای مختلف ادامه یافت. حضور شهروندان با تراکت‌های اعتراضی و انتشار شعارهای مخالفت با مجازات اعـدام، نشان‌دهنده تداوم این حرکت اعتراضی در خارج از زندان‌ها است. همزمان، برگزارکنندگان این کارزار امیدوارند استمرار فعالیت‌های مدنی و مسالمت‌آمیز بتواند توجه بیشتری را به وضعیت زندانیان محکوم به اعـدام و پیامدهای اجرای این مجازات جلب کند.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک

اشتراک:

بیشتر بخوانید

یک‌صد و بیست‌ و نهمین هفته کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در ۵۸ زندان

کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» با هشدار نسبت به افزایش اجرای احکام اعدام، خواستار اقدام فوری برای جلوگیری از اعدام زندانیان غیرسیاسی محکوم به اعدام در زندان قزلحصار و همچنین حمایت از زندانیان سیاسی محکوم به اعدام، به‌ویژه بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴، شده است

کانون حقوق بشر ایران، سه‌شنبه ۲۳ تیرماه ۱۴۰۵ – در یکصد و بیست‌ونهمین هفته کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام»، زندانیان سیاسی در ۵۸ زندان سراسر ایران، روز سه‌شنبه ۲۳ تیرماه ۱۴۰۵، با اعتصاب غذا بار دیگر مخالفت خود را با تداوم صدور و اجرای احکام اعدام اعلام کردند. این کارزار که طی بیش از دو سال گذشته به یکی از گسترده‌ترین، مستمرترین و اثرگذارترین حرکت‌های اعتراضی درون زندان‌های ایران تبدیل شده است، با وجود فشارهای امنیتی، تهدید، محدودیت‌های ارتباطی و برخوردهای تنبیهی، همچنان به فعالیت خود ادامه می‌دهد و هر هفته زندانیان بیشتری به آن می‌پیوندند.

پیوستن زندان بروجن؛ گسترش کارزار«سه‌شنبه‌های نه به اعدام» به ۵۸ زندان کشور

در حالی که روند اجرای احکام اعدام در ایران همچنان شتاب گرفته، کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در صدوبیست‌ونهمین هفته فعالیت خود از پیوستن زندان بروجن به این کارزار خبر داد و اعلام کرد که شمار زندان‌های مشارکت‌کننده در اعتصاب غذای هفتگی به ۵۸ زندان رسیده است. کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» با هشدار نسبت به افزایش اجرای احکام اعدام، خواستار اقدام فوری برای جلوگیری از اعدام زندانیان غیرسیاسی محکوم به اعدام در زندان قزلحصار و همچنین حمایت از زندانیان سیاسی محکوم به اعدام، به‌ویژه بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴، شده است. به گفته این کارزار، علاوه بر ده‌ها نفری که تاکنون در ارتباط با این اعتراضات اعدام شده‌اند، بیش از ۱۰۰ زندانی سیاسی دیگر نیز هم‌اکنون با حکم اعدام روبه‌رو هستند و خطر اجرای این احکام همچنان پابرجاست.

افزایش اعدام‌ها و تشدید احکام مرگ علیه زندانیان سیاسی

کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» همچنین با اشاره به افزایش چشمگیر اجرای احکام اعدام در دوران ریاست‌جمهوری مسعود پزشکیان اعلام کرده است که با گذشت دو سال از آغاز به کار دولت او، دست‌کم ۳۸۸۸ نفر در ایران اعدام شده‌اند. این بیانیه با اشاره به ادامه صدور احکام اعدام، سرکوب زندانیان سیاسی و برخوردهای خشونت‌آمیز در زندان‌ها، از جامعه جهانی، نهادهای حقوق بشری و افکار عمومی خواسته است برای توقف روند فزاینده اعدام‌ها و حمایت از زندانیان در معرض اجرای حکم، اقدامات مؤثرتری انجام دهند.

متن کامل بیانیه یک‌صد و بیست‌ و نهمین هفته کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام»در زیر آمده است:

تداوم کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» در ۵۸ زندان در هفته صدوبیست و نهم

پیوستن زندان بروجن به کارزار

فراخوان برای نجات جان زندانیان غیرسیاسی محکوم به اعدام قزلحصار و هشدار نسبت به تشدید صدور احکام اعدام برای زندانیان سیاسی

بعد از گذشت دو سال از زمان بر سرکار آمدن دولت پزشکیان، رئیس جمهور انتصابی حکومت ولایت فقیه، آمار اعدام‌ها به طور وحشتناکی بالا رفته است به طوری که تاکنون دست‌کم ۳۸۸۸ تن به چوبه‌های دار سپرده شده‌اند.

طبق اخبار در هفته گذشته یک زن زندانی ۵۲ ساله در زندان عادل‌آباد شیراز حلق آویز شد.

در ادامه این کشتار و سرکوب‌ها شاهد احکام سنگین و اعدام برای زندانیان، به‌ویژه بازداشتی‌های قیام دی ۱۴۰۴، هستیم. علاوه بر ده‌ها نفری که در ارتباط با خیزش دی‌ماه اعدام شده‌اند، بیش از ۱۰۰ زندانی سیاسی دیگر که اسامی آن‌ها منتشر شده، در حالا حاضر زیر حکم اعدام‌ هستند.

در آخرین خبر برای ۱۲ زندانی مرتبط با پرونده موسوم به «میدان علیخانی اصفهان» احکام اعدام زیر صادر شده‌است:

علیرضا سپاهی، متولد ۱۳۸۰، محکوم به چهار بار اعـدام

ابوالفضل سپاهی، متولد ۱۳۸۲، محکوم به سه بار اعـدام

علیرضا رئیسی، متولد ۱۳۸۳، محکوم به دو بار اعـدام

قائم حسینی، متولد ۱۳۸۴، محکوم به دو بار اعـدام

گل‌محمد محمدی، متولد ۱۳۸۱، شهروند افغانستان، محکوم به دو بار اعـدام

امیرحسین صفری، متولد ۱۳۷۷، محکوم به اعـدام

امیرحسین ملکی، متولد ۱۳۸۵،محکوم به اعـدام

علی دشتی، متولد ۱۳۸۵، محکوم به اعـدام

امیرحسین ابراهیمی انالوجه، متولد ۱۳۸۵، محکوم به اعـدام

شروین باقریان، متولد ۱۳۸۶، محکوم به اعـدام

عرفان اسفندیاری، متولد ۱۳۸۶، محکوم به اعـدام

ابوالفضل ابراهیمی، متولد ۱۳۸۶، محکوم به اعـدام

سه تن از این زندانیان سیاسی، در زمان بازداشت، طبق پیمان‌نامه حقوق کودک در سن کودکی بودند.

در یک اقدام سرکوب‌گرانه و زن‌ستیزانه دیگر، روز یکشنبه ۲۱ تیرماه، گارد زندان اوین به بند زنان زندانی سیاسی حمله و اقدام به سرکوب زنانی کرد که به افزایش جمعیت بند معترض بودند.

طبق اخبار رسیده به کارزار، از روز دوشنبه ۲۲ تیرماه زندانیان واحد ۲ قزلحصار در اعتراض به انتقال ۶ تن از هم‌بندیان خود به سلول انفرادی برای اجرای حکم اعـدام، دست به اعتراض و اعتصاب غذا زده‌اند.

لازم به ذکر است در مرداد ماه گذشته ۱۵۰۰ تن از زندانیان این واحد در اعتراض به اعـدام هم‌بندیان خود طی یک هفته اعتصاب، موفق شدند اعـدام زندانیان متهم به مواد مخدر را در این زندان متوقف نموده و عوامل زندان قول دادند که در رابطه اعـدام این زندانیان تجدید نظر شود.

در زندان‌ها نبردی نابرابر در جریان است؛ حکومت مستبد برای پیش‌گیری از اعتراضات مردمی دست به اعـدام‌ می‌زند و هم‌زمان نیز از جنگ خارجی عقب نمی‌کشد تا سرکوب داخلی را توجیه کند.

در مقابل زندانیان و اعضای کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعـدام» صدوبیست‌ونه هفته بی‌وقفه در هر سه‌شنبه دست به اعتصاب غذا و اعتراض علیه جنایتی کرده‌اند که روزانه توسط حاکمیت در زندان‌ها در حال اجرا است زده و در این مسیر کوتاه نیامده‌اند.

این هفته نیز جمعی از زندانیان زندان بروجن در استان چهارمحال و بختیاری به کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعـدام» پیوستند.

اعضای کارزار نسبت به اجرای حکم زندانیان زندان قزلحصار هشدار می‌دهند و از همه می‌خواهند صدای زندانیان محکوم به اعـدام قیام دی ماه باشند.

کارزار «سه‌شنبه‌های نه به اعدام» سه‌شنبه ۲۳ تیر ۱۴۰۵ در هفته صدوبیست و نهم در ۵۸ زندان زیر در اعتصاب غذا می‌باشند:

زندان اوین (بندهای زنان و مردان)، زندان قزلحصار (واحدهای ۲ و ۳ و ۴)، زندان مرکزی کرج، زندان فردیس کرج، زندان تهران بزرگ، زندان قرچک، زندان خورین ورامین، زندان چوبیندر قزوین، زندان اهر، زندان اراک، زندان لنگرود قم، زندان خرم‌آباد، زندان بروجرد، زندان یاسوج، زندان اسدآباد اصفهان، زندان دستگرد اصفهان، زندان شیبان اهواز، زندان سپیدار اهواز‌ (بندهای زنان و مردان)، زندان نظام شیراز، زندان عادل‌آباد شیراز (بندهای زنان و مردان)، زندان فیروزآباد فارس، زندان دهدشت، زندان زاهدان (بندهای زنان و مردان)، زندان برازجان، زندان رامهرمز، زندان بهبهان، زندان بم، زندان یزد (بندهای زنان و مردان)، زندان کهنوج، زندان طبس، زندان مرکزی بیرجند، زندان مشهد، زندان گرگان، زندان سبزوار، زندان گنبدکاووس، زندان قائمشهر، زندان رشت (بندهای مردان و زنان)، زندان رودسر، زندان حویق تالش، زندان ازبرم لاهیجان، زندان دیزل‌آباد کرمانشاه، زندان اردبیل، زندان تبریز، زندان ارومیه، زندان سلماس، زندان خوی، زندان نقده، زندان میاندوآب، زندان مهاباد، زندان بوکان، زندان سقز، زندان بانه، زندان مریوان، زندان سنندج، زندان کامیاران، زندان ایلام، زندان کرمان و زندان بروجن

هفته صدوبیست‌ونهم

سه‌شنبه ۲۳ تیر ۱۴۰۵

گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران

لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا ‌کنون

متن کامل اعلامیه جهانی حقوق بشر

مشهد در شب ۱۹ دی؛ ویدئویی از آغاز تیراندازی به معترضان و روایت سرکوب خونین اعتراضات سراسری + فیلم و عکس

فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴

گزارش ویژه کانون حقوق بشر ایران| زندان دستگرد اصفهان؛ افشای شکنجه و تشدید سرکوب زندانیان سیاسی

زندان دستگرد اصفهان؛ افشای قتل‌عام و سرکوب خونین زندانیان در ۱۱ فروردین ۱۴۰۵

زندان دستگرد اصفهان؛ افشای اسناد، تصاویر و گزارش پزشکی قانونی از سرکوب خونین زندانیان | پرونده ویژه

آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران

زندان قزلحصار؛ افشای نام و عملکرد مسئولان سالن ۳۷ واحد ۳ و گزارش‌های نقض حقوق زندانیان

آخرین اطلاعات از درگیری در بند زنان زندان اوین؛ اعتراض زندانیان سیاسی به انتقال زندانیان مالی و افزایش تنش با گارد زندان

آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات

جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴

اولین ویدئوی ۳ بعدی بند ۲۰۹ زندان اوین؛ قسمت اول: ساختمان و ساختار بندها

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک

اشتراک:

بیشتر بخوانید

فراخوان و هشدار اعدام زندانی سیاسی عارف خوشکار؛ نگرانی از اجرای قریب‌الوقوع حکم در زندان قزلحصار

عارف خوشکار از بازداشت‌شدگان اعتراضات سراسری سال ۱۴۰۱ است که به اتهام قتل یکی از نیروهای بسیج به اعدام محکوم شده است.

کانون حقوق بشر ایران، سه‌شنبه ۲۳ تیرماه ۱۴۰۵ -در پی انتقال عارف خوشکار، زندانی سیاسی محکوم به اعدام، به سلول انفرادی در زندان قزلحصار کرج، نگرانی‌ها درباره اجرای قریب‌الوقوع حکم اعدام وی افزایش یافته است. بر اساس اطلاعات دریافتی، این زندانی که هم‌اکنون در واحد ۳ زندان قزلحصار نگهداری می‌شود، روز ۱۸ تیرماه ۱۴۰۵ به «سوئیت» یا سلول انفرادی منتقل شده و منابع مطلع نسبت به احتمال اجرای حکم اعدام او در روزهای آینده هشدار داده‌اند.

عارف خوشکار از بازداشت‌شدگان اعتراضات سراسری سال ۱۴۰۱ است که به اتهام قتل یکی از نیروهای بسیج به اعدام محکوم شده است. خانواده و نزدیکان وی با ابراز نگرانی نسبت به وضعیت او، خواستار توجه فوری نهادهای حقوق بشری و افکار عمومی به پرونده این زندانی شده‌اند.

بازداشت عارف خوشکار و روند پرونده

بر اساس اطلاعات موجود، عصر روز شنبه ۱۷ مهرماه ۱۴۰۱، هم‌زمان با اعتراضات مردمی در محله فلاح تهران، یکی از نیروهای بسیج به نام سلمان امیراحمدی در جریان حوادث آن روز کشته شد. گزارش‌های منتشرشده حاکی از آن است که عارف خوشکار حدود یک ماه بعد، در تاریخ ۲۰ آبان ۱۴۰۱، بازداشت و در اواخر آذر همان سال با اتهام قتل عمد به زندان رجایی‌شهر کرج منتقل شد.

به گفته منابع آگاه، پس از تعطیلی زندان رجایی‌شهر، وی همراه با شماری از زندانیان به زندان قزلحصار منتقل شد و اکنون در واحد ۳ این زندان نگهداری می‌شود.

ادعای اعتراف اجباری زیر شکنجه

بر اساس اطلاعات دریافتی، عارف خوشکار در دوران بازداشت تحت فشارهای شدید جسمی و روحی قرار گرفته و برای اخذ اعتراف علیه خود شکنجه شده است. همچنین گزارش شده است که مأموران امنیتی با بازداشت برادر کوچک‌تر او و تهدید به تعرض جنسی علیه وی، عارف خوشکار را تحت فشار قرار داده‌اند تا مسئولیت قتل یکی از نیروهای حکومتی را بپذیرد.

منابع نزدیک به این پرونده تأکید کرده‌اند که اعترافات منسوب به این زندانی در چنین شرایطی و تحت فشارهای شدید امنیتی اخذ شده و فاقد اعتبار حقوقی است.

ابهام در روند دادرسی و دسترسی به وکیل

بر اساس اطلاعات منتشرشده، وکیل عارف خوشکار از نوع تسخیری بوده و خانواده وی همواره تشویق شده‌اند که درباره پرونده او اطلاع‌رسانی عمومی نکنند.

همچنین منابع آگاه اعلام کرده‌اند که این زندانی بدون برخورداری از امکان دفاع مؤثر، بدون دسترسی آزادانه به وکیل منتخب خود و بدون رسیدگی علنی، به مجازات اعدام محکوم شده است. به گفته این منابع، وی حتی فرصت حضور مؤثر برای دفاع از خود در روند رسیدگی قضایی را نیز نداشته است.

افزایش نگرانی‌ها پس از انتقال به سلول انفرادی

انتقال عارف خوشکار به سلول انفرادی در زندان قزلحصار، نگرانی‌ها درباره اجرای قریب‌الوقوع حکم اعدام او را افزایش داده است. در زندان‌های ایران، انتقال زندانیان محکوم به اعدام به سلول انفرادی معمولاً از مراحل پیش از اجرای حکم محسوب می‌شود؛ هرچند مقام‌های قضایی یا مسئولان زندان تاکنون درباره وضعیت این زندانی اطلاع‌رسانی رسمی نکرده‌اند.

در همین راستا، فعالان حقوق بشر و خانواده این زندانی خواستار اطلاع‌رسانی گسترده درباره وضعیت او و اقدام فوری برای جلوگیری از اجرای حکم اعدام شده‌اند.

بررسی حقوق پرونده بر اساس قوانین داخلی

مقدمه

پیش از بررسی حقوقی این پرونده، باید توجه داشت که بسیاری از قوانین کیفری در دیکتاتوری حاکم، به‌ویژه در پرونده‌های سیاسی، امنیتی و مرتبط با اعتراضات مردمی، از سوی نهادهای بین‌المللی حقوق بشر به دلیل مغایرت با اصول دادرسی عادلانه، حق آزادی، منع شکنجه و حقوق بنیادین شهروندان مورد انتقاد قرار گرفته‌اند. با این حال، حتی بر مبنای همین قوانین داخلی نیز ضابطان امنیتی و مراجع قضایی مکلف به رعایت تشریفات قانونی، حفظ کرامت متهم، منع هرگونه شکنجه، احترام به حقوق دفاعی، حق دسترسی به وکیل و رعایت اصول دادرسی عادلانه هستند.

ابهامات حقوقی پرونده

در پرونده عارف خوشکار، گزارش‌های منتشرشده درباره بازداشت پس از اعتراضات سال ۱۴۰۱، ادعای شکنجه برای اخذ اعتراف، تهدید به تعرض جنسی علیه برادر وی، اخذ اعتراف اجباری، عدم دسترسی مؤثر به وکیل منتخب، استفاده از وکیل تسخیری، ابهام در روند رسیدگی قضایی، و انتقال وی به سلول انفرادی پیش از اجرای احتمالی حکم اعدام، از مهم‌ترین ابهام‌های حقوقی این پرونده به شمار می‌رود. همچنین چگونگی رعایت حقوق دفاعی متهم در مراحل تحقیقات مقدماتی، اعتبار اعترافات اخذشده و نحوه نظارت بر عملکرد ضابطان امنیتی، از دیگر موضوعاتی است که نیازمند بررسی مستقل، شفاف و بی‌طرفانه است.

مواد قانونی مرتبط

اصل ۲۲ قانون اساسی: مصونیت جان، مال، حقوق و حیثیت اشخاص.

اصل ۳۲ قانون اساسی: ممنوعیت بازداشت خارج از تشریفات قانونی.

اصل ۳۴ قانون اساسی: حق دادخواهی.

اصل ۳۵ قانون اساسی: حق انتخاب وکیل.

اصل ۳۷ قانون اساسی: اصل برائت.

اصل ۳۸ قانون اساسی: ممنوعیت شکنجه برای اخذ اقرار.

اصل ۳۹ قانون اساسی: ممنوعیت هتک حرمت بازداشت‌شدگان.

مواد مختلف قانون آیین دادرسی کیفری: تضمین حق دفاع، دسترسی به وکیل، ممنوعیت استناد به اقرارهای اخذشده تحت اجبار و رعایت تشریفات قانونی در رسیدگی به پرونده‌های کیفری.

موارد نقض قانون

بازداشت در ارتباط با اعتراضات مردمی.

ادعای شکنجه برای اخذ اعتراف.

تهدید یکی از اعضای خانواده برای اعمال فشار بر متهم.

اخذ اعتراف اجباری.

ابهام در دسترسی مؤثر به وکیل منتخب.

ابهام در روند برگزاری جلسات رسیدگی.

انتقال به سلول انفرادی پیش از اجرای احتمالی حکم اعدام.

نقض حقوق بشر در پرونده عارف خوشکار

پرونده عارف خوشکار از منظر حقوق بشر، نگرانی‌های جدی درباره رعایت حق دادرسی عادلانه، ممنوعیت شکنجه، اعتبار اعترافات اخذشده تحت فشار، حق برخورداری از وکیل منتخب و حق حیات ایجاد کرده است. گزارش‌های منتشرشده درباره شکنجه، تهدید به تعرض جنسی علیه برادر وی برای وادار کردن او به اعتراف، محدودیت در بهره‌مندی از حق دفاع، و انتقال به سلول انفرادی در آستانه اجرای احتمالی حکم اعدام، در صورت صحت، می‌تواند با تعهدات بین‌المللی جمهوری اسلامی ایران در زمینه حمایت از حقوق متهمان مغایرت داشته باشد. نهادهای حقوق بشری بارها تأکید کرده‌اند که هرگونه ادعای شکنجه، اعتراف اجباری و نقض اصول دادرسی عادلانه باید از سوی نهادی مستقل، بی‌طرف و مؤثر مورد تحقیق قرار گیرد و تا زمان رسیدگی کامل به این ادعاها، اجرای هرگونه حکم اعدام متوقف شود.

مواد حقوق بشری مرتبط

ماده ۳ اعلامیه جهانی حقوق بشر: حق زندگی، آزادی و امنیت شخصی.

ماده ۵ اعلامیه جهانی حقوق بشر: ممنوعیت شکنجه و رفتار یا مجازات ظالمانه، غیرانسانی یا تحقیرآمیز.

ماده ۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر: ممنوعیت بازداشت خودسرانه.

ماده ۱۰ اعلامیه جهانی حقوق بشر: حق برخورداری از دادرسی عادلانه و علنی.

ماده ۱۴ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی: حق برخورداری از محاکمه منصفانه، حق دفاع و دسترسی به وکیل.

ماده ۶ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی: حمایت از حق حیات و ضرورت رعایت کامل تضمین‌های دادرسی در پرونده‌های منتهی به مجازات اعدام.

قواعد نلسون ماندلا: حفظ کرامت انسانی، منع شکنجه و حمایت از سلامت جسمی و روانی افراد محروم از آزادی.

فراخوان به جامعه جهانی برای جلوگیری از اجرای حکم اعدام عارف خوشکار

با توجه به گزارش‌های منتشرشده درباره انتقال عارف خوشکار به سلول انفرادی و افزایش نگرانی‌ها نسبت به اجرای قریب‌الوقوع حکم اعدام وی، از گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور حقوق بشر ایران، گزارشگر ویژه اعدام‌های فراقضایی، خودسرانه یا شتاب‌زده، گزارشگر ویژه شکنجه، دفتر کمیساریای عالی حقوق بشر سازمان ملل، گروه کاری بازداشت‌های خودسرانه، اتحادیه اروپا، دولت‌های متعهد به حمایت از حقوق بشر، عفو بین‌الملل و سایر نهادهای بین‌المللی مدافع حقوق بشر درخواست می‌شود با بهره‌گیری از تمامی ظرفیت‌های حقوقی، سیاسی و دیپلماتیک، برای توقف فوری اجرای حکم اعدام عارف خوشکار و تضمین برخورداری وی از حق دادرسی عادلانه اقدام کنند. همچنین از این نهادها خواسته می‌شود با نظارت مستمر بر روند رسیدگی به این پرونده و پیگیری ادعاهای مربوط به شکنجه، اعتراف اجباری و نقض حقوق دفاعی، از اجرای حکمی که ابهامات جدی حقوقی و حقوق بشری درباره آن مطرح شده است، جلوگیری کنند.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک

اشتراک:

بیشتر بخوانید

آخرین اطلاعات از درگیری در بند زنان زندان اوین؛ اعتراض زندانیان سیاسی به انتقال زندانیان مالی و افزایش تنش با گارد زندان

گزارش ویژه | تازه‌ترین اطلاعات دریافتی از بند زنان زندان اوین از وقوع درگیری میان زندانیان سیاسی و نیروهای گارد زندان در پی انتقال ده‌ها زندانی مالی به این بند حکایت دارد. منابع آگاه می‌گویند این بند پیش از این نیز با کمبود فضا و تراکم جمعیت روبه‌رو بوده و انتقال زندانیان جدید، نگرانی‌ها درباره نقض اصل تفکیک جرائم و افزایش فشار بر زندانیان سیاسی را تشدید کرده است

کانون حقوق بشر ایران – سه‌شنبه ۲۳تیرماه ۱۴۰۵ – گزارش‌های دریافتی از بند زنان زندان اوین نشان می‌دهد بامداد روز یکشنبه ۲۱ تیرماه، هم‌زمان با تلاش مسئولان زندان برای انتقال حدود ۵۰ زندانی با جرائم مالی به این بند، میان زندانیان سیاسی و نیروهای گارد زندان تنش و درگیری رخ داده است. بر اساس روایت‌های رسیده، زندانیان سیاسی با استناد به اصل تفکیک جرائم و نبود ظرفیت کافی در بند، با این انتقال مخالفت کردند. این اعتراض‌ها با ورود نیروهای گارد، درگیری فیزیکی، تهدید به انتقال زندانیان به زندان قرچک و تغییرات گسترده در ساختار بند همراه شد.

باکس اطلاعاتی | آخرین وضعیت بند زنان زندان اوین

عنوان                          وضعیت

محل حادثه                 بند زنان زندان اوین (بند ۳۵۰)

زمان                       بامداد یکشنبه ۲۱ تیرماه ۱۴۰۵

علت آغاز تنش      انتقال حدود ۵۰ زندانی مالی به بند زنان

وضعیت بند        تراکم جمعیت و کمبود ظرفیت

طرف‌های درگیر    زندانیان سیاسی و نیروهای گارد زندان

اقدامات بعدی   انتقال دو نفر به انفرادی، تخلیه طبقه دوم بند

تهدید مطرح‌شده   انتقال زندانیان سیاسی به زندان قرچک

نگرانی اصلی   نقض اصل تفکیک جرائم و افزایش فشار بر زندانیان سیاسی

بند زنان زندان اوین؛ تنش بر سر انتقال زندانیان مالی

گزارش‌های تازه دریافتی از بند زنان زندان اوین نشان می‌دهد فضای این بند در روزهای اخیر با تنش کم‌سابقه‌ای روبه‌رو شده است. بر اساس روایت‌های متعدد زندانیان و منابع آگاه، مسئولان زندان در ساعات اولیه بامداد یکشنبه ۲۱ تیرماه اقدام به انتقال گروهی از زندانیان با جرائم مالی به این بند کردند؛ اقدامی که با اعتراض گسترده زندانیان سیاسی مواجه شد.

به گفته منابع مطلع، در مرحله نخست حدود ۴۰ تا ۵۰ زندانی از زندان‌های مختلف، از جمله شماری از زندانیان منتقل‌شده از زندان قرچک و برخی شهرهای دیگر، به بند زنان زندان اوین آورده شدند. هم‌زمان به زندانیان اعلام شده بود که گروه دیگری نیز در راه انتقال به این بند هستند.

این تصمیم در حالی اجرا شد که بند زنان زندان اوین پیش از این نیز با افزایش جمعیت و محدودیت فضای اسکان روبه‌رو بوده و بسیاری از زندانیان بارها نسبت به کمبود امکانات و تراکم جمعیت هشدار داده بودند.

اعتراض زندانیان سیاسی؛ «بند دیگر ظرفیت ندارد»

به گفته منابع آگاه، اعتراض زندانیان سیاسی تنها به انتقال زندانیان جدید محدود نبود. آنان معتقد بودند که بند زنان زندان اوین در شرایط فعلی از نظر فضای فیزیکی، امکانات رفاهی و خدمات بهداشتی، ظرفیت پذیرش زندانیان بیشتر را ندارد.

زندانیان سیاسی با تجمع در ورودی بند، مخالفت خود را با ورود زندانیان جدید اعلام کردند و خواستار توقف این انتقال شدند. بر اساس روایت‌های رسیده، بخشی از این اعتراض‌ها با سر دادن شعارهای اعتراضی همراه بود.

منابع می‌گویند در جریان این تجمع، برخی از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ نیز در کنار دیگر زندانیان سیاسی حضور داشتند و بر مخالفت خود با تغییر ترکیب بند تأکید کردند.

ورود گارد زندان و آغاز درگیری

با ادامه اعتراض‌ها، نیروهای گارد زندان وارد عمل شدند. به گفته منابع مطلع، گارد زندان در مقابل ورودی بند زنان زندان اوین مستقر شد و تلاش کرد زندانیان مالی را به داخل بند منتقل کند.

بر اساس روایت زندانیان، این اقدام با مقاومت زندانیان سیاسی روبه‌رو شد و در ادامه، تنش میان دو طرف به درگیری فیزیکی و کشمکش انجامید.

منابع آگاه می‌گویند در جریان این درگیری، نیروهای گارد با تجهیزات کنترلی وارد بند شدند و تلاش کردند معترضان را پراکنده کنند. همچنین دو نفر از زندانیانی که به گفته منابع، اعتراض شدیدتری نسبت به دیگران داشتند، پس از پایان درگیری به سلول انفرادی منتقل شدند.

نقض اصل تفکیک جرائم؛ محور اصلی اعتراض‌ها

یکی از مهم‌ترین محورهای اعتراض زندانیان سیاسی، موضوع تفکیک و طبقه‌بندی زندانیان بود.

به گفته منابع مطلع، زندانیان سیاسی تأکید داشتند که انتقال زندانیان با جرائم مالی به بند زنان زندان اوین با اصل تفکیک جرائم مغایرت دارد؛ اصلی که بر اساس آیین‌نامه اجرایی سازمان زندان‌ها، بر جداسازی زندانیان بر مبنای نوع اتهام، سابقه و وضعیت قضایی تأکید دارد.

بر پایه روایت‌های دریافتی، زندانیان سیاسی معتقد بودند که این اقدام صرفاً یک جابه‌جایی اداری نیست، بلکه می‌تواند ساختار بند را تغییر داده و زمینه افزایش فشار بر زندانیان سیاسی را فراهم کند.

برخی منابع نیز می‌گویند در سال‌های گذشته نیز تلاش‌هایی برای تغییر ترکیب بند زنان زندان اوین صورت گرفته بود، اما زندانیان سیاسی با اعتراض‌های مستمر مانع اجرای کامل آن شده بودند.

نگرانی از افزایش فشار بر زندانیان سیاسی

بر اساس روایت‌های رسیده، تعدادی از زندانیان سیاسی معتقدند انتقال زندانیان مالی به بند زنان زندان اوین با هدف افزایش فشار بر زندانیان سیاسی انجام شده است.

این منابع می‌گویند یکدست بودن بند سیاسی در سال‌های گذشته امکان هماهنگی بیشتر زندانیان برای پیگیری مطالبات صنفی، اعتراض به شرایط نگهداری و اطلاع‌رسانی درباره وضعیت زندان را فراهم کرده بود و تغییر ترکیب بند می‌تواند این وضعیت را دستخوش تغییر کند.

از نگاه این زندانیان، انتقال زندانیان با جرائم عمومی و مالی به این بند، علاوه بر افزایش تراکم جمعیت، می‌تواند محدودیت‌های تازه‌ای در زندگی روزمره زندانیان سیاسی ایجاد کند و بر شرایط آنان اثر بگذارد. همچنین ریاست فردی به نام «یگانه» بر بند زنان اوین شرایط سخت‌تری را بر این بند حاکم کرده است

روایت زندانیان از ساعات پرتنش بند زنان زندان اوین

بر اساس روایت‌های دریافتی، پس از آنکه نخستین گروه از زندانیان مالی به مقابل بند زنان زندان اوین منتقل شدند، فضای بند به سرعت متشنج شد. زندانیان سیاسی که از پیش نسبت به احتمال چنین اقدامی مطلع شده بودند، با تجمع در مقابل ورودی بند، مخالفت خود را با ورود زندانیان جدید اعلام کردند.

منابع آگاه می‌گویند زندانیان سیاسی تأکید داشتند که بند زنان زندان اوین نه از نظر ظرفیت فیزیکی و نه از نظر امکانات رفاهی، امکان پذیرش زندانیان بیشتر را ندارد و هرگونه انتقال جدید، شرایط زندگی همه زندانیان را دشوارتر خواهد کرد.

به گفته این منابع، مسئولان زندان بدون توجه به اعتراض‌ها، تصمیم خود را برای انتقال زندانیان جدید اجرا کردند؛ اقدامی که موجب افزایش تنش میان دو طرف شد.

حضور گارد زندان و تشدید درگیری

بر اساس اطلاعات دریافتی، با ادامه اعتراض‌ها، نیروهای گارد زندان در مقابل بند زنان زندان اوین مستقر شدند و سپس برای اجرای دستور انتقال وارد بند شدند.

منابع مطلع می‌گویند نیروهای گارد با تجهیزات کنترلی وارد سالن شده و تلاش کردند راه را برای انتقال زندانیان باز کنند. این اقدام با مقاومت برخی زندانیان سیاسی روبه‌رو شد و در نتیجه، میان دو طرف درگیری و کشمکش فیزیکی رخ داد.

به گفته منابع آگاه، در جریان این درگیری‌ها فضای بند برای ساعاتی کاملاً امنیتی شد و صدای فریاد، اعتراض و درگیری در بخش‌های مختلف بند شنیده می‌شد.

برخی زندانیان نیز تلاش کردند با تشکیل زنجیره انسانی، مانع ورود گروه جدید شوند، اما در نهایت نیروهای گارد کنترل اوضاع را در دست گرفتند.

وحشت کودکان در میان درگیری‌ها

یکی از نگران‌کننده‌ترین بخش‌های این حادثه، حضور دو کودک خردسال در زمان درگیری بود.

بر اساس گزارش‌های دریافتی، مهفر و تسنیم که همراه مادران خود در بند زنان زندان اوین حضور داشتند، در جریان ورود نیروهای گارد و بالا گرفتن تنش‌ها دچار ترس و وحشت شدید شدند.

منابع آگاه می‌گویند مادران این دو کودک برای دور نگه داشتن آنان از محل درگیری، ناچار شدند کودکان را به اتاقی در انتهای بند منتقل کنند تا از فضای پرتنش فاصله بگیرند.

به گفته این منابع، حضور کودکان در چنین شرایطی، نگرانی بسیاری از زندانیان را برانگیخته بود و آنان تلاش می‌کردند از نزدیک شدن کودکان به محل درگیری جلوگیری کنند.

تهدید به انتقال زندانیان سیاسی به زندان قرچک

منابع آگاه می‌گویند پس از پایان مرحله اصلی درگیری، تنش‌ها همچنان ادامه داشت و مسئولان زندان برای پایان دادن به اعتراض‌ها، تهدیدهای تازه‌ای را مطرح کردند.

به گفته این منابع، به زندانیان اعلام شده است که در صورت ادامه مقاومت، آنان به زندان قرچک ورامین منتقل خواهند شد.

همچنین به گفته منابع، مسئولان زندان از ایجاد بندی ویژه برای زندانیان سیاسی در زندان قرچک سخن گفته و اعلام کرده‌اند که زندانیان مالی جایگزین آنان در بند زنان زندان اوین خواهند شد.

برخی زندانیان این تهدید را تلاشی برای پایان دادن به اعتراض‌ها و شکستن مقاومت زندانیان سیاسی ارزیابی کرده‌اند.

نگرانی از سرنوشت زنان محکوم به اعدام

بر اساس روایت‌های رسیده، در جریان همین تهدیدها، موضوع انتقال زنان محکوم به اعدام نیز مطرح شده است.

منابع مطلع می‌گویند به برخی زندانیان گفته شده که زنان محکوم به اعدام ممکن است به محل دیگری موسوم به «سوئیت» منتقل شوند.

بر اساس اطلاعات موجود، پخشان عزیزی، وریشه مرادی، ارغوان فلاحی، بیتا همتی و مریم هداوند از جمله زندانیان زنی هستند که نام آنان در ارتباط با احکام اعدام مطرح شده است.

این موضوع موجب افزایش نگرانی در میان زندانیان درباره تغییرات احتمالی در ساختار بند زنان زندان اوین شده است.

تخلیه طبقه دوم بند زنان زندان اوین

گزارش‌های دریافتی همچنین نشان می‌دهد که هم‌زمان با این تحولات، روند تخلیه طبقه دوم بند زنان زندان اوین آغاز شده است.

به گفته منابع آگاه، حدود ۲۰ نفر از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ که در طبقه دوم نگهداری می‌شدند، به طبقه پایین منتقل شده‌اند تا این بخش به طور کامل تخلیه شود.

منابع می‌گویند این جابه‌جایی‌ها احتمالاً ادامه خواهد یافت و ممکن است در روزهای آینده گروه‌های بیشتری از زندانیان میان بندهای مختلف جابه‌جا شوند.

احتمال انتقال زندانیان بیشتر از قرچک

بر اساس اطلاعات رسیده، نگرانی دیگری نیز در میان زندانیان وجود دارد.

منابع مطلع می‌گویند مسئولان زندان در حال آماده‌سازی شرایط برای انتقال شمار بیشتری از زندانیان از زندان قرچک به بند زنان زندان اوین هستند.

اگر این جابه‌جایی‌ها انجام شود، تراکم جمعیت در بندی که به گفته زندانیان هم‌اکنون نیز با کمبود فضا روبه‌رو است، بیش از پیش افزایش خواهد یافت.

علاوه بر این، منابع آگاه معتقدند ادامه این روند می‌تواند موجب تغییر ساختار بند زنان زندان اوین و افزایش فشار بر زندانیان سیاسی شود؛ موضوعی که نگرانی‌های تازه‌ای را درباره وضعیت این بند و سرنوشت زندانیان سیاسی زن به وجود آورده است.

تغییرات ساختاری در بند زنان زندان اوین پس از انتقال از قرچک

گزارش‌های دریافتی نشان می‌دهد تحولات اخیر را نمی‌توان جدا از تغییراتی دانست که پس از حمله هوایی به زندان اوین در جریان جنگ دوازده‌روزه رخ داد. پس از آن حمله، زنان زندانی سیاسی برای مدتی به زندان قرچک ورامین منتقل شدند و پس از بازگشت دوباره به بند زنان زندان اوین، دیگر امکان استقرار در بند پیشین خود را نیافتند.

بر اساس اطلاعات موجود، زندانیان سیاسی پس از بازگشت، در بند ۳۵۰ زندان اوین اسکان داده شدند؛ بندی که به گفته منابع، از همان ابتدا برای نگهداری این تعداد زندانی طراحی نشده بود و با محدودیت‌های جدی از نظر فضای فیزیکی، امکانات رفاهی و تجهیزات مواجه بود.

منابع آگاه می‌گویند بخش قابل توجهی از وسایل و امکاناتی که زندانیان طی سال‌ها با هزینه شخصی برای بند پیشین تهیه کرده بودند، پس از این جابه‌جایی به آنان بازگردانده نشد. این وسایل شامل اقلام مورد نیاز برای زندگی روزمره، تجهیزات آشپزخانه، وسایل رفاهی و برخی امکاناتی بود که زندانیان طی سال‌ها با هزینه شخصی تهیه کرده بودند.

به گفته این منابع، از دست رفتن این امکانات موجب شد زندانیان سیاسی پس از بازگشت به بند زنان زندان اوین با شرایط دشوارتری نسبت به گذشته روبه‌رو شوند.

نگرانی از تغییر کاربری بند سیاسی

یکی از مهم‌ترین نگرانی‌هایی که در روایت‌های زندانیان به چشم می‌خورد، احتمال تغییر ساختار بند زنان زندان اوین است.

بر اساس اطلاعات دریافتی، شماری از زندانیان معتقدند انتقال زندانیان مالی به این بند صرفاً یک اقدام موقت نیست، بلکه ممکن است بخشی از برنامه‌ای برای تغییر ترکیب بند و کاهش تمرکز زندانیان سیاسی باشد.

منابع مطلع می‌گویند در سال‌های گذشته، زندانیان سیاسی همواره بر حفظ استقلال بند زنان زندان اوین و اجرای اصل تفکیک جرائم تأکید داشته‌اند. به باور آنان، استقرار زندانیان با جرائم عمومی یا مالی در کنار زندانیان سیاسی، علاوه بر مغایرت با آیین‌نامه‌های سازمان زندان‌ها، می‌تواند زمینه افزایش تنش، ناامنی و محدود شدن فعالیت‌های جمعی زندانیان سیاسی را فراهم کند.

به گفته این منابع، مسئولان زندان در روزهای اخیر بار دیگر تلاش کرده‌اند این ساختار را تغییر دهند؛ اقدامی که با مقاومت زندانیان سیاسی روبه‌رو شده است.

زندان اوین؛ تشدید فشار بر بند زنان با ادامه محرومیت از تماس، بحران درمان و محدودیت‌های تازه

فشار روانی ناشی از تهدید به انتقال‌های اجباری

روایت‌های دریافتی نشان می‌دهد تهدید به انتقال زندانیان سیاسی به زندان قرچک، یکی از مهم‌ترین عوامل افزایش فشار روانی بر زندانیان بوده است.

منابع آگاه می‌گویند تجربه انتقال اجباری در ماه‌های گذشته و شرایط دشوار نگهداری در زندان قرچک باعث شده است بسیاری از زندانیان سیاسی نسبت به تکرار چنین اقدامی نگران باشند.

همچنین گفته می‌شود تهدید به جداسازی زندانیان، انتقال آنان به بندهای دیگر یا محدود کردن ارتباطات داخلی بند، نگرانی‌هایی درباره افزایش انزوای زندانیان سیاسی ایجاد کرده است.

فعالان حقوق بشر معتقدند انتقال‌های مکرر میان زندان‌ها و بندهای مختلف، به‌ویژه هنگامی که بدون اطلاع قبلی و بدون ضرورت روشن انجام شود، می‌تواند آثار قابل توجهی بر سلامت روان زندانیان و خانواده‌های آنان بر جای بگذارد.

گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران

لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا ‌کنون

متن کامل اعلامیه جهانی حقوق بشر

مشهد در شب ۱۹ دی؛ ویدئویی از آغاز تیراندازی به معترضان و روایت سرکوب خونین اعتراضات سراسری + فیلم و عکس

فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴

گزارش ویژه کانون حقوق بشر ایران| زندان دستگرد اصفهان؛ افشای شکنجه و تشدید سرکوب زندانیان سیاسی

زندان دستگرد اصفهان؛ افشای قتل‌عام و سرکوب خونین زندانیان در ۱۱ فروردین ۱۴۰۵

زندان دستگرد اصفهان؛ افشای اسناد، تصاویر و گزارش پزشکی قانونی از سرکوب خونین زندانیان | پرونده ویژه

آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران

زندان قزلحصار؛ افشای نام و عملکرد مسئولان سالن ۳۷ واحد ۳ و گزارش‌های نقض حقوق زندانیان

زندان لاکان؛ گزارش از وضعیت بند میثاق و نقض حقوق زندانیان سیاسی

آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات

جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴

اولین ویدئوی ۳ بعدی بند ۲۰۹ زندان اوین؛ قسمت اول: ساختمان و ساختار بندها

بررسی حقوق پرونده بر اساس قوانین داخلی

مقدمه

پیش از بررسی حقوقی این پرونده، باید یادآور شد که قوانین و رویه‌های قضایی جمهوری اسلامی ایران طی سال‌های گذشته بارها از سوی نهادهای بین‌المللی حقوق بشر، گزارشگران ویژه سازمان ملل، شورای حقوق بشر و سازمان‌های مستقل حقوق بشری به دلیل مغایرت با استانداردهای دادرسی عادلانه، حقوق بنیادین شهروندان و تعهدات بین‌المللی ایران مورد انتقاد و محکومیت قرار گرفته‌اند. با این حال، حتی اگر صرفاً قوانین و آیین‌نامه‌های داخلی جمهوری اسلامی ملاک ارزیابی قرار گیرد، گزارش‌های مربوط به بند زنان زندان اوین این پرسش را مطرح می‌کند که آیا مسئولان زندان و دستگاه‌های مسئول، مقررات و آیین‌نامه‌های خود جمهوری اسلامی درباره تفکیک و طبقه‌بندی زندانیان، حفظ امنیت زندانیان، رعایت کرامت انسانی و اداره زندان‌ها را نیز رعایت کرده‌اند یا خیر. بررسی این پرونده نشان می‌دهد که ابهامات جدی درباره میزان پایبندی مسئولان به همین قوانین داخلی نیز وجود دارداصل تفکیک جرائم یکی از مهم‌ترین موضوعات این پرونده، اصل تفکیک و طبقه‌بندی زندانیان است.

مطابق آیین‌نامه اجرایی سازمان زندان‌ها و اقدامات تأمینی و تربیتی کشور، زندانیان باید با توجه به نوع جرم، سابقه، وضعیت قضایی و شرایط فردی در محل‌های جداگانه نگهداری شوند.

هدف این اصل جلوگیری از ایجاد تنش، حفظ امنیت زندانیان و تأمین نظم در زندان است.

بر اساس روایت‌های منتشرشده، اعتراض زندانیان سیاسی نیز عمدتاً بر همین مبنا شکل گرفته و آنان انتقال زندانیان مالی به بند زنان زندان اوین را مغایر با این اصل دانسته‌اند.

آخرین اطلاعات از درگیری در بند زنان زندان اوین؛ اعتراض زندانیان سیاسی به انتقال زندانیان مالی و افزایش تنش با گارد زندان

سایر ابهامات حقوقی

علاوه بر موضوع تفکیک جرائم، گزارش‌های اخیر چند پرسش حقوقی دیگر را نیز مطرح می‌کند:

علت انتقال زندانیان جدید به بندی که بنا بر گزارش‌ها با کمبود ظرفیت روبه‌رو است چیست؟

مبنای حقوقی استفاده از نیروهای گارد برای اجرای این انتقال چه بوده است؟

آیا برای زندانیان آسیب‌دیده در جریان درگیری رسیدگی پزشکی فوری انجام شده است؟

مبنای انتقال احتمالی زندانیان سیاسی به زندان قرچک چیست؟

آیا تغییر کاربری بند سیاسی با مقررات سازمان زندان‌ها انطباق دارد؟

پاسخ روشن به این پرسش‌ها می‌تواند به شفاف شدن ابعاد حقوقی وقایع اخیر کمک کند.

نقض حقوق بنیادین زنان زندانی؛ تشدید فشار بر زندانیان سیاسی و نقض اصل تفکیک جرائم در بند زنان زندان اوین

گزارش‌های منتشرشده درباره بند زنان زندان اوین نگرانی‌های جدی درباره وضعیت زندانیان سیاسی زن ایجاد کرده است. بر اساس روایت‌های رسیده، انتقال زندانیان مالی به بندی که پیش‌تر نیز با کمبود فضا و امکانات روبه‌رو بوده، وقوع درگیری با نیروهای گارد، تهدید به انتقال اجباری زندانیان، نگرانی از تغییر ساختار بند و آسیب دیدن برخی زندانیان در جریان این وقایع، همگی بر شرایط زندگی زنان زندانی تأثیر گذاشته است.

نهادهای حقوق بشری تأکید می‌کنند که اجرای اصل تفکیک زندانیان، حفظ امنیت افراد محروم از آزادی، جلوگیری از اعمال فشارهای غیرضروری، حمایت از زنان زندانی و پرهیز از اقداماتی که موجب افزایش تنش در محیط زندان می‌شود، از جمله تعهدات اساسی دولت‌ها در قبال افراد محروم از آزادی است.

مواد و استانداردهای مرتبط

ماده ۱۰ میثاق بین‌المللی حقوق مدنی و سیاسی: با همه افراد محروم از آزادی باید با انسانیت و احترام به کرامت ذاتی انسان رفتار شود.

قواعد نلسون ماندلا: زندانیان باید در محیطی امن نگهداری شوند، از یکدیگر به‌طور مناسب تفکیک شوند و در برابر خشونت و رفتارهای تحقیرآمیز مورد حمایت قرار گیرند.

قواعد بانکوک سازمان ملل: در نگهداری زنان زندانی باید شرایط ویژه آنان، امنیت، سلامت و حمایت از زنان دارای کودک مورد توجه قرار گیرد.

هشدار در رابطه با تغییرات در ساختار بند زنان زندان اوین

آخرین اطلاعات دریافتی از بند زنان زندان اوین نشان می‌دهد تنش‌های روز ۲۱ تیرماه صرفاً به یک درگیری محدود نبوده، بلکه بخشی از مجموعه تغییراتی است که در هفته‌های اخیر در ساختار این بند رخ داده است. انتقال زندانیان مالی به بندی که بنا بر گزارش‌ها با کمبود ظرفیت روبه‌روست، اعتراض زندانیان سیاسی، ورود نیروهای گارد، آسیب دیدن برخی زندانیان، تهدید به انتقال اجباری به زندان قرچک و آغاز جابه‌جایی‌های جدید در داخل بند، نگرانی‌ها درباره آینده بند زنان زندان اوین را افزایش داده است.

فعالان حقوق بشر خواستار رعایت اصل تفکیک جرائم، حفظ امنیت و کرامت زندانیان، شفاف‌سازی درباره تغییرات ساختاری در بند زنان و خودداری از اقداماتی شده‌اند که می‌تواند به افزایش تنش و فشار بر زندانیان سیاسی منجر شود. با توجه به ادامه جابه‌جایی‌ها و گزارش‌ها درباره احتمال انتقال‌های بیشتر، وضعیت بند زنان زندان اوین همچنان نیازمند نظارت و پیگیری مستمر نهادهای مسئول و سازمان‌های مدافع حقوق بشر است.

کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک

اشتراک:

بیشتر بخوانید