همزمان با ادامه جنگ و حملات نظامی، موج تازهای از بازداشت شهروندان در سراسر کشور آغاز شده و گزارشها نشان میدهد حاکمیت با ایجاد فضای رعب تلاش میکند از شکلگیری اعتراضات در شرایط جنگ جلوگیری کند
کانون حقوق بشر ایران، یکشنبه ۲۴ اسفندماه ۱۴۰۴ – همزمان با ادامه جنگ و تشدید حملات نظامی در منطقه، گزارشها از آغاز موج تازهای از بازداشت شهروندان در شهرهای مختلف حکایت دارد. در حالی که مردم در شرایط جنگ و زیر بمباران زندگی میکنند، نهادهای امنیتی با بازداشتهای گسترده تلاش میکنند فضای رعب و وحشت ایجاد کرده و از شکلگیری اعتراضات احتمالی جلوگیری کنند.
با ادامه جنگ و افزایش تنشهای نظامی، فضای امنیتی در بسیاری از شهرها تشدید شده است. گزارشها نشان میدهد طی دو هفته گذشته صدها نفر در نقاط مختلف بازداشت شدهاند. این بازداشتها در حالی انجام میشود که مردم همزمان با پیامدهای جنگ و ناامنی ناشی از بمبارانها مواجه هستند.
بر اساس گزارشهای منتشر شده، بازداشت شهروندان در استانهای آذربایجان شرقی و غربی، البرز، اصفهان، تهران، خوزستان، کردستان، کرمان، کهگیلویه و بویراحمد، گیلان، لرستان و یزد ادامه دارد.
اتهامهایی که برای این بازداشتها مطرح شده شامل «تشویش اذهان عمومی»، «فعالیت در فضای مجازی»، «برهم زدن امنیت عمومی»، «همکاری با دشمن»، «جمعآوری اطلاعات برای کشورهای خارجی» و «جاسوسی» عنوان شده است.
تحلیلگران معتقدند افزایش بازداشتها در شرایط جنگ نشان میدهد حاکمیت تلاش میکند با ایجاد فضای امنیتی از بروز اعتراضات مردمی جلوگیری کند. در چنین فضایی، مردم در حالی که زیر فشار جنگ و حملات نظامی قرار دارند، همزمان با سرکوب داخلی نیز روبهرو شدهاند.
همزمان با موج بازداشتها، رسانههای رسمی و نزدیک به نهادهای امنیتی اقدام به پخش اعترافات برخی بازداشتشدگان کردهاند. این اعترافات پیش از برگزاری هرگونه دادگاه منتشر شده است.
در یکی از این موارد، ویدئویی منتشر شده که در آن اعلام شده ۱۱ شهروند در تهران توسط نیروهای وزارت اطلاعات بازداشت شدهاند. در این ویدئو بخشهایی از اعترافات پنج نفر از بازداشتشدگان پخش شده است.
با این حال هیچ توضیحی درباره زمان ضبط این اعترافات یا شرایط بازجویی این افراد ارائه نشده است. همچنین مشخص نیست این افراد در چه شرایطی این اظهارات را بیان کردهاند.
نهادهای حقوق بشری بارها تأکید کردهاند که پخش اعترافات پیش از دادرسی عادلانه فاقد اعتبار حقوقی است و میتواند نشانهای از فشار بر بازداشتشدگان باشد.
بازداشتها در تهران و همدان
در یکی دیگر از گزارشها اعلام شده است که ۳۳ شهروند در تهران و همدان بازداشت شدهاند. سازمان اطلاعات سپاه اعلام کرده که ۲۵ نفر از این افراد در تهران و هشت نفر در همدان بازداشت شدهاند.
در گزارش منتشر شده ادعا شده این افراد تصاویری از برخی مکانها و نقاطی که به عنوان اهداف احتمالی حملات معرفی شدهاند جمعآوری کردهاند.
با این حال جزئیاتی درباره هویت بازداشتشدگان، زمان دقیق بازداشت، محل نگهداری آنان یا وضعیت دسترسی آنها به وکیل منتشر نشده است.
این بازداشتها در شرایطی انجام میشود که جنگ همچنان ادامه دارد و بسیاری از مناطق با خطر حملات نظامی روبهرو هستند.
وضعیت اضطراری در زندان اوین؛ نگرانی درباره شرایط زندانیان و مطالبه آزادی آنها
خامنهای کشته شد؛ رهبری که مرگ و نابودی را از خمینی به ارث برد
اصابت موشک به دیوار زندان اوین؛ جان زندانیان در معرض خطر فوری
تهدید به انتقال اجباری در زندان اوین؛ خانوادهها از فشار و اجبار بر زندانیان خبر دادند
تشدید جنگ قدرت پس از مرگ خامنهای؛ مجتبی خامنهای در سایه جنگ جناحها به رهبری رسید
بازداشت گروههایی در چند استان
گزارشهای دیگری نیز از بازداشت گروههایی از شهروندان در استانهای مختلف منتشر شده است. بر اساس اطلاعیه وزارت اطلاعات، یک گروه دهنفره در استان مازندران و یک گروه دهنفره دیگر در استان خراسان رضوی بازداشت شدهاند.
همچنین اعلام شده است که یک تیم سهنفره در استان خوزستان بازداشت شده است.
در این گزارشها ادعا شده که برخی از بازداشتشدگان اطلاعاتی درباره مراکز نظامی و زیرساختهای اقتصادی جمعآوری کردهاند.
با این حال همانند بسیاری از پروندههای مشابه، اطلاعات دقیقی درباره هویت این افراد و شرایط بازداشت آنان منتشر نشده است.
بازداشتها در استانهای مختلف
در استان کرمان نیز دادستان این استان از بازداشت ۱۴ شهروند خبر داده است. در این گزارش ادعا شده این افراد با محور آمریکا و اسرائیل مرتبط بودهاند.
در استان فارس نیز یک شهروند به دلیل راهاندازی شبکه فروش اینترنت بدون فیلتر از طریق استارلینک بازداشت شده است.
همچنین گزارشهایی از بازداشت چند شهروند در استان فارس به دلیل ارسال تصاویر برای رسانههای خارج از کشور منتشر شده است.
در استان لرستان نیز هفت شهروند به اتهام جاسوسی بازداشت شدهاند.
در استان قم نیز نیروهای بسیج و اطلاعات سپاه از بازداشت ۱۳ شهروند با عنوان «عوامل مشکوک» خبر دادهاند.
بازداشتها در شرایط جنگ
افزایش بازداشتها در شرایطی رخ میدهد که جنگ همچنان ادامه دارد و بسیاری از شهرها در معرض تهدید حملات نظامی قرار دارند.
در چنین شرایطی بسیاری از شهروندان با دو وضعیت همزمان روبهرو شدهاند؛ از یک سو خطر جنگ و بمباران و از سوی دیگر فشارهای امنیتی و بازداشتهای گسترده.
ناظران معتقدند بازداشتهای گسترده در شرایط جنگ میتواند نشانهای از نگرانی حاکمیت درباره احتمال شکلگیری اعتراضات مردمی باشد.
افزایش بازداشتها در شرایط جنگ نگرانیهای جدی درباره وضعیت حقوق بشر ایجاد کرده است.
نقض حق آزادی و امنیت شخصی – ماده ۹ میثاق حقوق مدنی و سیاسی: بازداشت گسترده شهروندان بدون اعلام محل نگهداری و دسترسی به وکیل میتواند با اصول دادرسی عادلانه مغایرت داشته باشد.
نقض اصل دادرسی عادلانه – ماده ۱۴ میثاق حقوق مدنی و سیاسی: پخش اعترافات تلویزیونی پیش از برگزاری دادگاه میتواند نشانهای از فشار بر بازداشتشدگان باشد.
نقض حق آزادی بیان – ماده ۱۹ اعلامیه جهانی حقوق بشر: بازداشت افراد به دلیل فعالیت در فضای مجازی یا ارسال تصاویر میتواند با حق آزادی بیان در تعارض باشد.
در حالی که جنگ همچنان ادامه دارد و مردم با پیامدهای آن مواجه هستند، گزارشهای مربوط به بازداشتهای گسترده نشان میدهد فضای امنیتی در بسیاری از مناطق به شدت افزایش یافته است.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک
.jpg)
.jpg)
