احضار ده‌ها دانشجو، گزارش اعتراف‌گیری اجباری و محرومیت از تحصیل در زاهدان، هم‌زمان با اعتراض دانشجویان دانشگاه تهران به برخوردهای انضباطی، نگرانی درباره امنیت و حق تحصیل دانشگاهیان را افزایش داده است
احضار دانشجویان و تعلیق دوترمی در سیستان و بلوچستان
بر اساس اطلاعات منتشرشده، از روز دهم آبان ده‌ها دانشجوی دانشگاه سیستان و بلوچستان به اداره اطلاعات احضار شده‌اند. منابع آگاه می‌گویند در جریان این احضارها، عناوینی مانند «لیدری»، «ایجاد اغتشاش در دانشگاه» و «مزدوری» به دانشجویان نسبت داده شده و شماری از آنان برای ارائه اعترافات اجباری تحت فشار قرار گرفته‌اند.
به گفته همین منابع، تعدادی از دانشجویان پس از احضار، با حکم محرومیت از تحصیل به مدت دو ترم روبه‌رو شده‌اند. همچنین از برخی خواسته شده است نام و مشخصات دیگر دانشجویان و اطلاعات مربوط به فعالیت‌ها و ارتباطات آنان را در اختیار نهادهای امنیتی قرار دهند. شبکه اسناد حقوق بشر بلوچستان نیز روز ۱۲ آبان گزارشی با همین مضمون منتشر کرده است.
این فشارها تنها متوجه افراد احضارشده نیست؛ درخواست برای معرفی همکلاسی‌ها، روابط روزمره دانشجویان را نیز در معرض مداخله امنیتی قرار می‌دهد. تعلیق دوترمی نیز می‌تواند روند آموزش، استفاده از خوابگاه و برنامه آینده تحصیلی آنان را مختل کند.
نقش کمیته انضباطی در انتقال اطلاعات
در گزارش ارسالی، منابع از انتقال اطلاعات و مشخصات دانشجویان توسط کمیته انضباطی دانشگاه به اداره اطلاعات خبر داده‌اند. آنان همچنین به نقش فردی با نام اختصاری «م.ف» در این روند اشاره کرده‌اند.
این گزارش، مسئولیت مدیریت دانشگاه در حفاظت از اطلاعات شخصی دانشجویان را به موضوعی اساسی تبدیل می‌کند. هنوز جزئیات احکام، شمار دقیق محرومان از تحصیل، مستندات انتساب اتهام‌ها و امکان اعتراض آنان در اطلاعات ارائه‌شده روشن نیست.
منابع همچنین به احکام اخراج و تعلیق دانشجویان این دانشگاه در پی اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ اشاره کرده‌اند. این سابقه، زمینه نگرانی کنونی درباره تکرار محرومیت‌های آموزشی است؛ هرچند آمار آن دوره نباید با موج تازه احضارها جمع زده شود.
روز سه‌شنبه ۱۲ آبان، جمعی از دانشجویان دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران از ساعت ۱۲:۳۰ در حوزه ریاست دانشکده تحصن کردند. آزادی زندانیان سیاسی و دانشجویان بازداشتی، لغو احکام انضباطی و پاسخ‌گویی مسئولان دانشگاه درباره فشارهای واردشده به دانشجویان، مطالبات اصلی آنان بود.
دانشجویان با شعارهای «دانشجوی زندانی آزاد باید گردد» و «دانشجو بیدار است، از استبداد بیزار است»، اعتراض خود را بیان کردند. آنان همچنین خواستار لغو کمیته‌های انضباطی شدند و با حمل پلاکاردی درباره مسئولیت مسئولان دانشگاه در قبال جان شاهین شکوهی هشدار دادند.
تحصن، پیوند میان مطالبه آزادی دانشجویان زندانی و اعتراض به استفاده از سازوکارهای انضباطی برای محدودکردن فعالیت دانشگاهی را آشکار کرد. موضوع اعتراض، علاوه بر یک پرونده مشخص، امنیت دانشجویان و امکان ادامه تحصیل بدون تهدید و احضار بود.
وضعیت شاهین شکوهی؛ ضرورت درمان و پاسخ‌گویی
منابع دانشجویی گزارش داده‌اند شاهین شکوهی، دانشجوی دکتری جامعه‌شناسی دانشگاه تهران، روز یکشنبه دهم آبان اقدام به خودسوزی کرده و به مرکز درمانی منتقل شده است. این منابع گفته‌اند او پیش‌تر بارها به کمیته انضباطی احضار شده و تحت فشار نهادهای امنیتی خارج از دانشگاه قرار داشته است.
آنان همچنین از ادامه فشار و بازجویی پس از انتقال به مرکز درمانی خبر داده و درباره احتمال تشکیل پرونده جدید ابراز نگرانی کرده‌اند. این موارد، گزارش منابع دانشجویی است؛ تعیین دقیق عوامل مؤثر در حادثه و مسئولیت اشخاص، نیازمند بررسی مستقل و دسترسی به اسناد است.
در تازه‌ترین تحول، روز ۱۳ آبان خبری به نقل از دانشگاه تهران منتشر شد که از عیادت رئیس و معاون دانشجویی دانشکده علوم اجتماعی از شکوهی در بیمارستان امام خمینی در روز ۱۱ آبان خبر می‌دهد. در این خبر، حال عمومی او مساعد توصیف شده است. بنابراین، تعبیر «سکوت کامل مسئولان درباره وضعیت او» دیگر دقیق نیست؛ بااین‌حال، خبر عیادت پاسخی به پرسش‌های مربوط به احضارها و فشارهای گزارش‌شده ارائه نمی‌کند.
گزارش‌ها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا کنون
فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشت‌شدگان اعتراضات ۱۴۰۴
آرشیو قضات مرگ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلم‌های تکان‌دهنده + فیلم‌های افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
محسن واحدیان عظیمی؛ بازپرس بی‌رحم پرونده‌های امنیتی در مشهد
انتصاب دادخدا سالاری به ریاست دادگستری کرمان؛ کارنامه‌ای از اعدام، بازداشت معترضان و فشار بر بهائیان
اعدام امیرحسین ابراهیمی و امیرحسین ملکی در اصفهان؛ شمار اعدام‌های پرونده میدان علیخانی به ۹ تن افزایش یافت
زندان و وثیقه سنگین برای دانشجویان
در دیگر رویدادهای همین بازه، متین فرامرزپور، دانشجوی دکتری فلسفه دانشگاه تبریز و فعال فرهنگی اهل مهاباد، روز ششم آبان پس از مراجعه به شعبه اجرای احکام بازداشت و برای تحمل شش ماه حبس به زندان مهاباد منتقل شد. شبکه حقوق بشر کردستان این انتقال را گزارش کرده است.
همچنین گونش فاتح، دانشجوی ۲۱ ساله اهل نقده، روز دوم آبان با وثیقه شش میلیارد تومانی از زندان ارومیه آزاد شد. او نزدیک به یک ماه در بازداشت بود. آزادی او موقت و تا زمان رسیدگی قضایی است؛ بنابراین، این تحول به معنای پایان پرونده نیست.
در شدیدترین مورد گزارش‌شده، بامداد ۱۲ آبان حکم اعدام امیرحسین ابراهیمی، دانشجوی پزشکی، همراه با امیرحسین ملکی در زندان دستگرد اصفهان اجرا شد. هه‌نگاو هر دو را ۲۰ ساله و از بازداشت‌شدگان اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ در پرونده موسوم به «میدان علیخانی» معرفی کرده است. در این گزارش، دانشجوبودن ابراهیمی مشخصاً ذکر شده است.
کنار هم قرارگرفتن این رویدادها، تنوع ابزارهای فشار بر دانشجویان را نشان می‌دهد: احضار امنیتی، محرومیت آموزشی، وثیقه سنگین، زندان و تهدید حق حیات. بااین‌حال، اطلاعات موجود برای ارائه آمار جامع دانشجویان آسیب‌دیده در این بازه کافی نیست.
بررسی حقوقی برخورد با دانشجویان بر اساس قوانین داخلی
قوانین دیکتاتوری حاکم بر ایران به‌دلیل محدودکردن حقوق انسان‌ها همواره مورد انتقاد بوده‌اند. بررسی این موضوع به معنای تأیید این قوانین نیست، بلکه برای نشان‌دادن رعایت‌نشدن حتی همین تضمین‌هاست.
ابهامات حقوقی پرونده: مبنای احضارها، مستندات تعلیق، نحوه دسترسی به اطلاعات دانشجویان و امکان دفاع و اعتراض باید روشن شود.
مواد قانونی مرتبط: اصول ۳۵ و ۳۸ قانون اساسی به حق وکیل و ممنوعیت اجبار برای گرفتن اقرار مربوط‌اند. ماده ۶۰ آیین دادرسی کیفری نیز اجبار، اکراه و توهین در بازجویی را ممنوع و اظهارات حاصل از اجبار را نامعتبر می‌داند
بررسی از منظر حقوق بشر
محروم‌کردن دانشجویان از تحصیل به‌دلیل بیان عقیده یا فعالیت مسالمت‌آمیز، با حق آموزش و آزادی بیان تعارض دارد. ماده ۱۳ میثاق حقوق اقتصادی، اجتماعی و فرهنگی، حق آموزش را به رسمیت می‌شناسد. مواد ۷، ۱۴، ۱۹ و ۲۱ میثاق حقوق مدنی و سیاسی نیز ممنوعیت شکنجه، دادرسی عادلانه، آزادی بیان و تجمع مسالمت‌آمیز را تضمین می‌کنند. فشار برای اعتراف و معرفی دیگران، حریم خصوصی و امنیت دانشجویان را نیز تهدید می‌کند. درباره شاهین شکوهی، اولویت باید درمان بدون مداخله امنیتی، حفظ محرمانگی پزشکی و بررسی مستقل شکایت‌ها باشد. دانشگاه نیز مسئول فراهم‌کردن محیطی امن برای تحصیل و اعتراض مسالمت‌آمیز است.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک
.jpg)
.jpg)
هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر