در این مجموعه، بخشهای مختلف زندان خورین ورامین با شمارهگذاری روی تصاویر هوایی زندان معرفی و بهصورت جداگانه بررسی و تشریح خواهد شد
کانون حقوق بشر ایران، پنجشنبه ۷ خردادماه ۱۴۰۵ – زندان خورین ورامین طی سالهای اخیر به یکی از بحثبرانگیزترین زندانهای ایران تبدیل شده است؛ زندانی که گزارشهای متعدد از درون آن، تصویری از تراکم شدید جمعیت، فساد ساختاری، وضعیت فاجعهبار بهداشتی و فشار مستمر بر زندانیان ارائه میدهد.
این زندان که در حاشیه شهر ورامین قرار دارد، با وجود ظرفیت محدود، هزاران زندانی را در خود جای داده و به گفته منابع حقوق بشری، شرایط نگهداری در آن با حداقل استانداردهای انسانی فاصله زیادی دارد. گزارشهای منتشرشده نشان میدهد که بسیاری از زندانیان در فضایی مملو از ازدحام، کمبود امکانات و فشار روانی زندگی میکنند و همین وضعیت، زندان خورین را به نمادی از بحران در نظام زندانبانی ایران تبدیل کرده استوضعیت تراکم جمعیت در زندان خورین ورامین چگونه است؟
یکی از مهمترین مشکلات زندان خورین، تراکم شدید جمعیت است. این زندان برای حدود هزار نفر طراحی شده، اما در عمل بیش از دو برابر ظرفیت خود زندانی در آن نگهداری میشود.
در برخی بندها، تعداد زندانیان چند برابر ظرفیت استاندارد است و بسیاری از آنان حتی فضای کافی برای خوابیدن ندارند. زندانیان ناچارند در راهروها، کف سالنها یا کنار سرویسهای بهداشتی استراحت کنند. این ازدحام گسترده نهتنها شرایط زیستی را دشوار کرده، بلکه باعث افزایش تنش، درگیری و فشار روانی میان زندانیان شده است.
فعالان حقوق بشر میگویند تراکم بیش از حد جمعیت در زندان خورین، عملاً زندانیان را در شرایطی شبیه شکنجه روانی قرار داده است.
بازار سیاه و فساد مالی در زندان خورین ورامین چگونه عمل میکند؟
گزارشها حاکی از آن است که در زندان خورین، بسیاری از نیازهای اولیه زندانیان به کالایی پولی تبدیل شده است.
از تخت خواب گرفته تا دسترسی بهتر به حمام، تماس تلفنی یا حتی غذای مناسب، همهچیز در زندان با پرداخت پول و رشوه گره خورده است. زندانیانی که توان مالی بیشتری دارند، شرایط بهتری بهدست میآورند و افراد فقیرتر ناچارند سختترین وضعیت را تحمل کنند.
منابع مطلع میگویند در داخل زندان نوعی بازار سیاه شکل گرفته که توسط برخی زندانیان بانفوذ و با چشمپوشی یا همکاری مسئولان اداره میشود. همین وضعیت باعث شده فشار اقتصادی شدیدی بر خانواده زندانیان وارد شود؛ خانوادههایی که برای تأمین حداقل امکانات عزیزانشان مجبور به پرداخت هزینههای سنگین هستند.
چرا وضعیت بهداشتی زندان خورین ورامین بحرانی توصیف میشود؟
شرایط بهداشتی زندان خورین از دیگر بحرانهای جدی این زندان است. کمبود حمام، خرابی سرویسهای بهداشتی، قطع مکرر آب و نبود تهویه مناسب، زندگی روزمره زندانیان را دشوار کرده است.
گزارشها از شیوع بیماریهای پوستی، عفونی و تنفسی در بندهای مختلف حکایت دارد. زندانیان میگویند کیفیت آب آشامیدنی پایین است و بسیاری از آنان با مشکلات جسمی ناشی از آب آلوده مواجه شدهاند.
همچنین خدمات درمانی زندان بسیار محدود توصیف شده است. پزشک بهداری تنها در ساعات محدودی حضور دارد و بسیاری از زندانیان بیمار، بدون درمان مناسب رها میشوند. فعالان حقوق بشر هشدار دادهاند که نبود رسیدگی پزشکی در برخی موارد جان زندانیان را به خطر انداخته است.
بیگاری و کار اجباری زندانیان در خورین چگونه انجام میشود؟
در بخشی از زندان خورین، زندانیان در کارگاههای مختلف به کار گرفته میشوند. اگرچه این فعالیتها در ظاهر با عنوان «بازپروری» معرفی میشود، اما گزارشها نشان میدهد بسیاری از زندانیان در شرایطی سخت و با دستمزدی ناچیز کار میکنند.
فعالان حقوق بشر میگویند زندانیان برای دسترسی به شرایط بهتر یا جلوگیری از فشار بیشتر، ناچار به پذیرش این کارها میشوند. دستمزدها بسیار پایین است و با هزینههای زندگی در زندان تناسبی ندارد. به گفته این فعالان، این وضعیت نمونهای از بهرهکشی سیستماتیک از نیروی کار زندانیان است.
توزیع مواد مخدر در زندان خورین ورامین چه ابعادی دارد؟یکی دیگر از مشکلات مطرحشده درباره زندان خورین، توزیع گسترده مواد مخدر در داخل بندها است. گزارشها حاکی از آن است که شبکهای از زندانیان بانفوذ، همراه با برخی عوامل فاسد، در ورود و توزیع مواد نقش دارند.
فعالان حقوق بشر میگویند گسترش مواد مخدر، علاوه بر تخریب سلامت زندانیان، باعث افزایش خشونت، درگیری و وابستگی در داخل زندان شده است. برخی زندانیان نیز برای فرار موقت از فشارهای روحی و شرایط طاقتفرسای زندان، به مصرف مواد روی میآورند.
چرا زندانیان خورین از نبود خدمات درمانی شکایت دارند؟
مجموعه گزارشهای منتشرشده درباره زندان خورین ورامین نشان میدهد که مشکلات این زندان تنها به چند نارسایی محدود ختم نمیشود، بلکه بیانگر بحرانی ساختاری در شیوه مدیریت زندانها در ایران است.
تراکم جمعیت، فساد مالی، کمبود امکانات، نبود خدمات درمانی مناسب، بیگاری زندانیان و گسترش مواد مخدر، تصویری از زندانی ارائه میدهد که بهجای بازپروری، به محلی برای فرسایش جسم و روان زندانیان تبدیل شده است. فعالان حقوق بشر تأکید میکنند که ادامه این وضعیت، سلامت و جان هزاران زندانی را تهدید میکند و نیازمند رسیدگی فوری و مستقل است.
در ادامه این گزارش چه بخشهایی از زندان خورین بررسی میشود؟
در ادامه این گزارش، بخشهای مختلف زندان خورین ورامین، از وضعیت بندها و شرایط بهداشتی گرفته تا نحوه برخورد با زندانیان، فساد داخلی، بیگاری، توزیع مواد مخدر و وضعیت خدمات درمانی، بهصورت جداگانه بررسی خواهد شد. اطلاعات و جزئیات مطرحشده در این مجموعه، بر اساس روایتها و گزارشهای مستقیم زندانیان محبوس در زندان خورین ورامین و خانوادههای آنان گردآوری شده است؛ روایتهایی که تصویری تکاندهنده از شرایط حاکم بر این زندان ارائه میدهد.
در ادامه این مجموعه، بخشهای مختلف زندان خورین ورامین با شمارهگذاری روی تصاویر هوایی زندان معرفی و بهصورت جداگانه بررسی و تشریح خواهد شد.
۱ـ ورودی و نگهبانی زنداندر بخش ورودی و نگهبانی زندان، رفتار مأموران با زندانیان همراه با تحقیر و ضبط وسایل شخصی گزارش شده است. بر اساس این گزارش، زندانیانی که از مرخصی به زندان بازمیگردند، در زمان بازرسی با محدودیتهای گسترده مواجه میشوند. مأموران زندان به بهانههای مختلف از ورود لباس نو، دمپایی نو و برخی وسایل شخصی جلوگیری میکنند. این وسایل بدون ارائه توضیح مشخص از زندانیان گرفته میشود. گزارش همچنین تأکید دارد که این برخوردها تنها محدود به زندانیان قدیمی نیست و زندانیان تازهوارد نیز در بدو ورود با همین شرایط روبهرو میشوند. روند بازرسی و ثبت اطلاعات، همراه با فشار و رفتار توهینآمیز از سوی مأموران توصیف شده است.
۲ـ قرنطینه
قرنطینه زندان از سه سالن و یک بخش نگهبانی تشکیل شده است. بر اساس این گزارش، سالن شماره یک به زندانیانی اختصاص دارد که از مرخصی به زندان بازگردانده میشوند. سالن شماره دو محل استقرار زندانیان خدماتی قرنطینه است و سالن شماره سه به زندانیان خاص اختصاص داده شده؛ افرادی که باید بیش از چهار تا شش ماه در این بخش نگهداری شوند. شرایط نگهداری در این بند با محدودیتهای گسترده همراه است و زندانیان از نبود امکانات اولیه شکایت دارند.
طبق این گزارش، در این بخش هیچ فروشگاهی برای تهیه اقلام ضروری وجود ندارد و زندانیان مجبور هستند تنها از غذای زندان استفاده کنند. این وضعیت برای زندانیان سیاسی فشار بیشتری ایجاد کرده است. همچنین شرایط محیطی بند نامناسب توصیف شده؛ بهگونهای که در فصل زمستان سرمای شدید و در تابستان گرمای طاقتفرسا بر فضای بند حاکم است. زندانیان این بخش بهطور مداوم با محدودیت و فشار روبهرو هستند.
فضای هواخوری این بند حدود ۲۰ متر اعلام شده که پاسخگوی جمعیت زندانیان نیست. همچنین کل مجموعه تنها دارای هشت سرویس بهداشتی و سه حمام است که برای استفاده زندانیان ناکافی توصیف شده است.
۳- هشت سالن و اتاقهای انفرادیبخش موسوم به هشت سالن و اتاقهای انفرادی شامل اتاقهایی با متراژ حدود ۶ تا ۴۰ متر است. بر اساس این گزارش، امکانات داخل این اتاقها بسیار محدود توصیف شده است. کف اتاقها با موکت پوشانده شده و تنها وسایل در اختیار زندانیان، یک پتو و متکا عنوان شده است. شرایط نگهداری در این بخش حداقلی گزارش شده و زندانیان از کمبود امکانات اولیه در اتاقهای انفرادی خبر دادهاند.۴- بخش کارگری
بخش کارگری زندان به زندانیانی اختصاص داده میشود که حکم آنها حدود یک سال است و امکان انتقال به این قسمت را دارند. بر اساس این گزارش، از زندانیان در این بخش کار سنگین گرفته میشود و فشار کاری بالا بر آنها اعمال میشود. مسئولان زندان در مقابل، تفاوت جزئی در کیفیت غذا و برخی امکانات را بهعنوان مزیت این بخش مطرح میکنند. با این حال، زندانیان شرایط این قسمت را همراه با استثمار و کار اجباری توصیف کردهاند.
گزارشها و اخبار مرتبط با نقض حقوق بشر در ایران
لیست و مشخصات کامل زندانیان سیاسی اعدام شده از سال ۱۴۰۰ تا کنون
متن کامل اعلامیه جهانی حقوق بشر
فهرست جامع زندانیان محکوم به اعدام – زندانیان سیاسی و بازداشتشدگان اعتراضات ۱۴۰۴
آرشیو قضات مرگ ـ قضات صادر کننده احکام اعدام در ایران
آخرین خبرهای بازداشت شدگان اعتراضات
جهان بداند در ایران چه گذشت! فیلمهای تکاندهنده + فیلمهای افزوده جدید از کشتار اعتراضات سراسری ۱۴۰۴
اولین ویدئوی ۳ بعدی بند ۲۰۹ زندان اوین؛ قسمت اول: ساختمان و ساختار بندها
پرونده شهرک اکباتان؛ صدور حکم اعدام برای چهار متهم در دادگاه انقلاب تهران
اعدام زندانی سیاسی عباس اکبری؛ پس از دادرسی غیرشفاف
۵ – بندهای هفت و هشت
بندهای ۷ و ۸ زندان به نگهداری زندانیان مرتبط با جرائم مواد مخدر و همچنین اتباع اختصاص داده شده است. بر اساس این گزارش، حیاط این بندها بهصورت قفسکشیشده طراحی شده و سقف آن نیز با فنس پوشانده شده است. با وجود این محدودیتهای امنیتی، حجم بالایی از مواد مخدر در داخل بندها وجود دارد و دسترسی به آن همچنان ادامه دارد. شرایط بهداشتی این بخش نیز نامناسب توصیف شده و فضای بند آلوده و غیراستاندارد گزارش شده است. همچنین به دلیل حضور گسترده زندانیان دارای سوابق جرائم مختلف، کنترل داخلی بند دشوار عنوان شده است. در این میان، تلفن همراه بهصورت محدود در دسترس زندانیان قرار دارد و به همین دلیل قیمت آن در داخل بند بسیار بالا گزارش شده است.
۶ – بخش اشتغال وخدماتبخش اشتغال و خدمات کاری زندان از سوی برخی زندانیان بهعنوان یکی از بخشهای بهتر زندان توصیف میشود، اما گزارشها نشان میدهد شرایط کاری در این بند همراه با فشار و بهرهکشی گسترده است. بر اساس این گزارش، زندانیان در ازای ساعتهای طولانی کار، دستمزدی بسیار ناچیز دریافت میکنند؛ بهگونهای که سقف پرداخت ماهانه به هر زندانی حدود دو میلیون تومان اعلام شده است. این در حالی است که درآمد حاصل از کار زندانیان برای مسئولان و پیمانکاران زندان بسیار بالاتر توصیف شده است.
طبق این گزارش، از حدود ۸۰ زندانی شاغل در این بخش، ماهانه میلیاردها تومان درآمد ایجاد میشود، اما مجموع حقوق پرداختی به این زندانیان تنها بخش کوچکی از این مبلغ است. زندانیان این وضعیت را نوعی بیگاری و استثمار نیروی کار توصیف میکنند. همچنین چندین زندانی سیاسی نیز در این بند نگهداری میشوند.
۷- بند جوانان
بند جوانان و زندانیان زیر ۱۸ سال تحت کنترل شدید امنیتی قرار دارد. بر اساس این گزارش، به دلیل درگیریهای مکرر میان زندانیان کمسنوسال، فضای این بند بهطور کامل تحت نظارت دوربینهای مداربسته است. همچنین حیاط این بخش با توری و حفاظ پوشانده شده و محدودیتهای امنیتی بیشتری نسبت به سایر بندها در آن اعمال میشود.
۸- بندهای ۹ و ۱۰
بندهای ۹ و ۱۰ زندان در ساختمانی دو طبقه قرار گرفتهاند و بند ۹ دارای حیاطی قفسکشیشده با سقف فنسدار است. بر اساس این گزارش، این دو بند از نامناسبترین بخشهای زندان محسوب میشوند و زندانیان با شرایط سخت و کمبود امکانات مواجه هستند. تراکم جمعیت در این بخش بسیار بالاست و حدود ۱۴۰۰ زندانی در این دو بند نگهداری میشوند. در مقابل، تعداد سرویسهای بهداشتی محدود گزارش شده و تنها حدود ۱۶ تا ۲۰ دستشویی برای استفاده زندانیان وجود دارد که پاسخگوی جمعیت بند نیست.
گزارشها همچنین از نبود خدمات رفاهی و بهداشتی کافی در این دو بند حکایت دارد. زندانیان اعلام کردهاند که امکانات اولیه بهندرت در اختیار آنها قرار میگیرد و شرایط زندگی در این بخشها فرسایشی است. علاوه بر این، بر اساس این گزارش، بیشترین حجم گردش و دسترسی به مواد مخدر در داخل زندان مربوط به بندهای ۹ و ۱۰ عنوان شده است
کمبود گسترده امکانات اولیهشرایط عمومی زندان، بر اساس این گزارش، با کمبود گسترده امکانات اولیه همراه است و زندانیان در بخشهای مختلف با مشکلات روزمره روبهرو هستند. گزارشها حاکی است که مواد بهداشتی بهصورت کافی در اختیار زندانیان قرار نمیگیرد و همین مسئله موجب نارضایتی گسترده شده است. همچنین کیفیت غذای زندان بسیار پایین توصیف شده و در بسیاری موارد، میزان غذا برای جمعیت زندانیان کافی نیست. زندانیان اعلام کردهاند که کمبود غذا به مسئلهای دائمی در زندان تبدیل شده است.
قطع مداوم آب و برق در بندها
بر اساس این گزارش، بهجز بند خدمات و کارگری، در بسیاری از بخشهای زندان برق بهطور مداوم قطع میشود و زندانیان با کمبود آب نیز مواجه هستند. شرایط محیطی بندها نامناسب توصیف شده و زندانیان از نبود امکانات پایه شکایت دارند. گزارش همچنین ادعا میکند که بخش زیادی از مواد مخدر موجود در زندان از طریق کارکنان وارد میشود. به گفته زندانیان، برخی مسئولان بندها در توزیع و جابهجایی مواد مخدر نقش دارند و در میان زندانیان با عنوان «سگ» شناخته میشوند.
نبود خدمات درمانی و وضعیت غیربهداشتی
طبق این گزارش، خدمات درمانی مؤثری در زندان ارائه نمیشود و زندانیان در زمان بیماری یا نیاز به رسیدگی پزشکی با محدودیت مواجه هستند. وضعیت بهداشتی زندان نیز نامناسب توصیف شده و تنها در زمان انجام بازرسیها، نظافت محدودی در بندها انجام میشود. زندانیان همچنین اعلام کردهاند که در میان مسئولان زندان، تنها رئیس یکی از بندها رفتار متفاوتی دارد و از سوی زندانیان بهعنوان فردی قابلقبول شناخته میشود. سایر مسئولان، از نگاه زندانیان، با فساد و سوءاستفاده شناخته میشوند.
نقض حقوق بشر؛ شرایط غیرانسانی و محرومیت سیستماتیک زندانیانوضعیت زندان خورین ورامین از سوی فعالان حقوق بشر نمونهای از نقض گسترده حقوق زندانیان توصیف شده است. تراکم شدید جمعیت، محرومیت از امکانات اولیه، نبود رسیدگی درمانی، فساد ساختاری، بیگاری زندانیان و شرایط غیربهداشتی، سلامت جسمی و روانی زندانیان را بهطور جدی تهدید میکند.
مواد نقضشده:
نقض ممنوعیت رفتار غیرانسانی – ماده ۵ اعلامیه جهانی حقوق بشر:
شرایط تحقیرآمیز نگهداری، ازدحام شدید، نبود امکانات بهداشتی و رفتارهای غیرانسانی با زندانیان، مصداق رفتار ظالمانه و تحقیرآمیز است.
نقض حق سلامت و درمان – اصول حداقلی رفتار با زندانیان:
کمبود خدمات درمانی، نبود رسیدگی پزشکی کافی و شرایط غیربهداشتی، حق دسترسی زندانیان به سلامت و درمان مناسب را نقض میکند.
نقض کرامت انسانی – ماده ۱ اعلامیه جهانی حقوق بشر:
تجاریسازی نیازهای اولیه زندانیان و وابسته شدن ابتداییترین امکانات به پرداخت پول، کرامت انسانی زندانیان را نقض میکند.
نقض حق برخورداری از شرایط انسانی نگهداری – قواعد ماندلا:
تراکم چندبرابری جمعیت، کمبود تخت، وضعیت نامناسب تهویه و نبود امکانات اولیه، برخلاف استانداردهای بینالمللی نگهداری زندانیان است.
کانون حقوق بشر ایران را در شبکه های اجتماعی دنبال کنید:
تلگرام / ایکس / اینستاگرام / یوتیوب / فیسبوک


















هیچ نظری موجود نیست:
ارسال یک نظر